Kısa cevap: Format atmadan önce yapılacak tek doğru hamle, USB belleğe hiçbir şey yazmadan içindeki dosyaları başka bir diske kopyalamaktır. Bellek normal açılıyorsa dosyaları sürükleyip bilgisayarınızın sabit diskine taşımanız yeterli. Açılmıyor ya da "Diski kullanmak için biçimlendirmeniz gerekiyor" uyarısı veriyorsa, biçimlendirmeyi erteleyip önce salt-okunur kurtarma araçlarıyla dosyaları çekmeniz gerekir. USB veri kurtarma format işleminden sonra da mümkündür ama başarı oranı ciddi biçimde düşer.
Bir dosyayı sildiğinizde veya hızlı format attığınızda veri hemen yok olmaz; dosya sistemi sadece "bu alan artık boş" notunu düşer. Ancak bu not düşüldüğü anda alan yeni yazma işlemlerine açık hale gelir. Belleğe tek bir fotoğraf kopyalamak bile eski verinin üzerine binebilir. Format öncesinde dosya kayıtları hâlâ yerinde olduğu için kurtarma çoğu zaman basit bir kopyalama işine dönüşür.
Seçim ve kopyalama sırasında Ctrl+A, Ctrl+C, Ctrl+V üçlüsü işi hızlandırır; klavye kısayolları rehberimizde bu tür kombinasyonların tam listesi var. Dosya isimlerini düzenli hale getirmek isterseniz Windows'ta dosya yönetimi ipuçlarına da göz atabilirsiniz.
Bu klasik bir gizlenmiş dosya durumudur ve genelde USB'den bulaşan kısayol virüslerinden kaynaklanır. Klasör seçeneklerinden "Gizli dosyaları göster" ve "İşletim sistemi dosyalarını gizle" ayarlarını değiştirip tekrar bakın. Hâlâ görünmüyorsa komut istemini yönetici olarak açıp, USB'nin harf karşılığını yazarak öznitelikleri sıfırlayabilirsiniz:
attrib -h -r -s /s /d E:\*.*
Burada E, USB'nin sürücü harfidir. Komut çalıştıktan sonra dosyalar çoğunlukla yerine döner. Gelen kısayol dosyalarını silin, gerçek klasörleri kopyalayın. Bu tür bulaşmalar genellikle tarayıcı ve e-posta üzerinden geldiği için tarayıcı güvenliği temel ayarları da uzun vadede işinize yarar.
Pencereyi İptal ile kapatın. Ardından şu sırayı izleyin:
| Özellik | Neden önemli |
|---|---|
| Salt-okunur çalışma | Kaynak belleğe yazmadığı için ikinci hasar riski olmaz |
| Ön izleme | Satın almadan/uğraşmadan dosyanın sağlam olup olmadığını görürsünüz |
| İmza tabanlı derin tarama | Dosya tablosu tamamen bozulduğunda tek şans budur |
| Hedef sürücü seçimi | Kurtarılanı aynı USB'ye yazan araçlardan uzak durun |
Sayı ve boyut eşleşmesi ilk kontrol. İkincisi örnekleme: her klasörden rastgele birkaç dosya açın. Özellikle fotoğraf ve video dosyaları yarım kopyalandığında açılır ama ortadan sonrası gri/bozuk görünür. Arşiv (ZIP, RAR) dosyaları için programın "test" özelliğini kullanın; hata vermiyorsa içerik bütündür. Sağlaması yapılmış yedeği ikinci bir yere daha çıkarmak iyi bir alışkanlıktır; bulut depolama alanını güvenli kullanma başlığında bu ikinci kopyayı nereye koymanın mantıklı olduğunu anlatıyoruz.
Veriler güvende olduğunda formatı gönül rahatlığıyla atabilirsiniz. Hızlı format saniyeler sürer ve sadece dosya tablosunu sıfırlar. Bellekte okuma hataları varsa "Hızlı biçimlendirme" tikini kaldırın; tam format tüm sektörleri kontrol eder, bozuk olanları işaretler. Dosya sistemi tercihi için: 4 GB'tan büyük tek dosya taşımayacaksanız FAT32 en uyumlusudur, büyük dosyal